Το στρίψιμο της βίδας του Henry James

tumblr_lctn8xr44x1qah423

Το Στρίψιμο της βίδας το προσέγγισα όχι ως απλό ανάγνωσμα, αλλά με μία ψυχολογική ανάλυση για την παιδική ηλικία και την σκληρή μετάβαση στην ενηλικίωση.

Είδα τα παιδιά ως καθαρές ψυχές, σχεδόν σαν λευκή κόλλα χαρτί, να προσεγγίζουν το Κακό και το Καλό με την ίδια αγνότητα. Όπως είναι κάθε παιδί ανέγγιχτο από την ενοχή που προκαλεί η συνειδητοποίηση πολλών πραγμάτων καθώς ενηλικιωνόμαστε όπως η αισχρότητα, η ντροπή και άλλα.
b2f5129712540bb57b5e38091214f372Είδα την γκουβερνάντα ως το σύμβολο αυτό, που ήρθε να τους υποδείξει το Κακό. Το κακό όχι ως απολύτως φυσιολογικό, μέσα στην αρχέγονη κατάσταση του, έτσι όπως το αντιλαμβανόντουσαν αθώα τα παιδιά, αλλά μέσα στον τρόμο και την αποφυγή αυτού, που έχει ένας ενήλικος άνθρωπος.
Το κακό του βιβλίου ήταν τα δυο φαντάσματα. Ποιο ήταν το σφάλμα που τους είχε φέρει σε αυτή την κατάσταση; Η γυναίκα είχε ολοκληρωμένες σχέσεις εκτός γάμου με έναν κατώτερο της. Ο άντρας έκανε έκλυτη ζωή. Δεν σκότωσαν, δεν έκλεψαν. Η αισχρότητα τους πήγαζε από τον έκλυτο βίο τους. Αυτή την αισχρότητα δεν την αναγνώριζαν τα παιδιά, αλλά η ενήλικη ενάρετη γκουβερνάντα.
Πότε αναγνώρισαν τα παιδιά το κακό ως κακό; Όταν αυτή τους το επέδειξε.
Πότε η μικρή κόρη έβγαλε άσχημη συμπεριφορά; Όταν η γκουβερνάντα της επέδειξε το κακό ως κακό λέγοντας της «Που είναι, χρυσό μου, η μις Τσεσελ;»
Πότε το βιβλίο οδηγήθηκε στην τραγική κατάληξη του; Όταν η γκουβερνάντα επέδειξε στο μικρό αγόρι, το φάντασμα του ανδρός ξεφωνίζοντας «Εκεί, εκεί!»
65483b9fcbbc88fd4ff53504bac7e880Το αγόρι είδε το κακό και πέθανε. Το κορίτσι δεν το παραδέχτηκε ως κακό και έζησε.
Στο μυαλό μου η επίδειξη του κακού ως κακού στις δυο αγνές προς το καλό και το κακό ψυχές των παιδιών, η απότομη συνειδητοποίηση του αγοριού προς αυτό, οδήγησε σε αυτό τέλος. Είναι η απότομη συνειδητοποίηση και το τέλος της αθωότητας.
Ήμουν σίγουρη ότι αυτούς τους συμβολισμούς ήθελε να επιδείξει ο James στο βιβλίο του.
Σύμφωνα με μελετητές του, είχα απόλυτο λάθος. Ήθελε απλώς να γράψει μια απλή ιστορία φαντασμάτων.
Τελικά όμως ποιος μπορεί να ξέρει και να μπει στο μυαλό ενός καλλιτέχνη και να δει τα τι και τα πως; Ποιος μπορεί να καταλάβει το ακριβές νόημα της τέχνης του;
Στο κάτω κάτω αυτή δεν είναι η μαγεία στην τέχνη; Ότι ο καθένας την προσεγγίζει διαφορετικά.



Υπόθεση απο το οπισθόφυλλο του αντιτύπου των εκδόσεων Άγρα

16035120Το στρίψιμο της βίδας του Χένρυ Τζέημς είναι ένα από τα διασημότερα έργα του συγγραφέα και ταυτόχρονα ένα από τα θαυμαστότερα κείμενα της φανταστικής λογοτεχνίας. Πρωτοδημοσιεύτηκε το 1898. Σχολιάζει ο Julien Green: “Αριστούργημα της υπαινικτικότητας. Η δεξιοτεχνία είναι τόσο ευρηματική που παίζει πρωταγωνιστικό ρόλο. Το μυστικό που συνδέει τον Κούιντ με τον Μάιλς ή τη Φλώρα με τη Μις Τζέσελ, γίνεται τρομακτικότερο με το να μην εκφράζεται ξεκάθαρα”.

Ο Αμερικανός συγγραφέας ζει στο Σάσσεξ της Αγγλίας όταν αποφασίζει να μετατρέψει σε εκτενή νουβέλα μια ιστορία παράξενη και φανταστική που του διηγήθηκε ο αρχιεπίσκοπος του Καντέρμπουρυ, μια ιστορία παιδιών που τα στοιχειώνουν νεκροί υπηρέτες. Η αφηγήτρια στο έργο είναι η γκουβερνάντα δύο παιδιών, του Μάιλς και της Φλώρας. Το θέμα που τίθεται σχετικά με την παρουσία των φαντασμάτων είναι η πραγματικότητα των γεγονότων ή η τρέλα της αφηγήτριας.

Το διφορούμενο παίζεται στο Στρίψιμο της βίδας, ανάμεσα στην πραγματικότητα και την ψευδαίσθηση του υπερφυσικού. Ίσως είναι το κείμενο που ταιριάζει περισσότερο στον ορισμό του Τσβέταν Τοντοροφ σχετικά με τη φανταστική λογοτεχνία, που βασίζεται στην ταλάντευση ανάμεσα στην απόδειξη του υπερφυσικού και την εξήγησή του.

“Το σημαντικό”, έγραφε ο Henry James στα Σημειωματάριά του, “είναι να παρουσιάσει κανείς το θαυμαστό και το παράξενο περιοριζόμενος σχεδόν αποκλειστικά στο να δείξει την αντανάκλασή τους πάνω σε μιαν ευαισθησία, αναγνωρίζοντας ότι το κυριότερο στοιχείο συνίσταται σε κάποια δυνατή εντύπωση που προκαλούν και η οποία γίνεται έντονα αισθητή”. Ίσως εδώ να βρίσκεται και το κλειδί της επιτυχίας αυτής της θαυμάσιας αφηγηματικής γραφής.
Την έκδοση του κειμένου συνοδεύει ένα δοκίμιο του Maurice Blanchot και εργοβιογραφία του συγγραφέα

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s