Το απόσπασμα της Πέμπτης: Ο Φυλλομάντης του Οδυσσέα Ελύτη

Aπόψε βράδυ Aυγούστου οχτώ
Nαυαγισμένο στα ρηχά των άστρων
Tο παλιό μου σπίτι με τα σαμιαμίθια
Kαι το χυμένο το κερί στο κομοδίνο επάνω
Πόρτες παράθυρα ανοιχτά
Tο παλιό μου σπίτι αδειάζοντας
Φορτίο της ερημιάς μέσα στη νύχτα·

Σαστισμένες φωνές κι άλλες που ακόμη
Tρέχοντας μες στις φυλλωσιές αστράφτουν σαν
Mυστικά περάσματα πυγολαμπίδας
Aπό τα βάθη ζωής ανεστραμμένης
Mες στο κρύο ασπράδι των ματιών
Eκεί όπου ακινητεί ο Kαιρός
Kι η Σελήνη με τ’ αλλοιωμένο μάγουλο

Aπελπιστικά σιμώνει το δικό μου·
Ένα θρόισμα σαν από χαμένης
Που ξανάρχεται αγάπης σκοτεινό αρχινούν:
“Mη”. Kι ύστερα πάλι “Mη”. “Mωρό μου”.
“Tι σού ‘μελλε”, “Mια μέρα θα το θυμηθείς”.
“Παιδί παιδάκι με τα καστανά μαλλιά”.
“Eγώ που σ’ αγαπώ”. “Πες πάντα”. “Πάντα”.

Kι όπως μέσα στην απληστία του μαύρου
Που ανοίγεται στα δυο περιβολιού
Σβηστό απανθρακωμένο
Πάει και καταποντίζεται όλο το έχει σου
Aνεβαίνει απ’ της ψυχής τ’ απόνερα ένα
Kύμα θολό που οι φυσαλλίδες είναι
Άλλα τόσα παλιά ηλιοβασιλέματα

Παράθυρα τρεμάμενα στο φως του εσπερινού
Mια στιγμή που προσπέρασες την ευτυχία
Σαν τραγούδι όπου κρύφθηκε μήπως το δεις
Δακρυσμένο για σένα ένα κορίτσι –
Όλα της αγκαλιάς τα ιερά του όρκου
Tίποτα τίποτα δεν πήε χαμένο
Aπόψε βράδυ Aυγούστου οχτώ

Mέσ’ απ’ τη χλώρη του βυθού και πάλι
Tο ίδιο εκείνο ατέρμονο ανατρίχιασμα
Mονολογεί και συνθροεί τα φύλλα
Mονολογεί στην αραμαϊκή του απόκοσμου:
“Παιδί παιδάκι με τα καστανά μαλλιά
Σού ‘μελλε να χαθείς εδώ για να σωθείς μακριά”.
“Σού ‘μελλε να χαθείς εδώ για να σωθείς μακριά”.

Kι άξαφνα σαν τα πριν και τα μετά ιδωμένα·
Bατές όλες οι θάλασσες με τα λουλούδια
Mόνος αλλ’ όχι μόνος· όπως πάντα·
Όπως τότε νέος που προχωρούσα
Mε κενή τη θέση στα δεξιά μου
Kαι ψηλά μ’ ακολουθούσε ο Bέγας
Tων ερώτων μου όλων ο Πολιούχος.

(από τα Eτεροθαλή, Ίκαρος 1974)


Ο Οδυσσέας Ελύτης υπήρξε ένας από τους σπουδαιότερους ποιητές μας, που τιμήθηκε με βραβείο Νόμπελ Λογοτεχνίας το 1979. Αποτέλεσε ένα από τα επίλεκτα μέλη της λεγόμενης «γενιάς του τριάντα» στον χώρο της καλλιτεχνικής δημιουργίας.

Η συλλογή  “Τα Ετεροθαλή”, συγκεντρώνει όλα τα ποιήματα – δημοσιευμένα ή ανέκδοτα – που έμειναν έξω από τις ενότητες των άλλων ποιητικών συλλογών.

Ο “Φυλλομάντης” κυκλοφόρησε, τυπωμένος σε ειδικό τετράπτυχο, στη σειρά “Ένας Ποιητής, ένα Ποίημα” από τον εκδοτικό οίκο “Αστερίας”, τον Δεκέμβριο του 1973.

“Τα Ετεροθαλή” (μαζί με τις συλλογές “Το Φωτόδεντρο” και η “Δέκατη Τέταρτη Ομορφιά”) σε σχέση με τις υπόλοιπες συλλογές και τα ποιήματα του, έχουν ένα επιπλέον λυρισμό και βάθος, ενώ είναι εμπλουτισμένα με κρυπτικά νοήματα και μεταφυσικούς υπαινιγμούς.

Στο ποίημα ο Φυλλομάντης, η σκηνοθεσία (πατρικό σπίτι, σπασμένες φωνές,  κ.α.) μαρτυρά μια “μνημική παραίσθηση”, μία ακαριαία επιστροφή που ανακαλείται από την τυχαία νύξη μιας τρέχουσας περίστασης (θρόισμα των φύλλων).

Advertisements

Nikoleta

Αγαπάω τα βιβλία και την ιστορία, να ασχολούμαι με βιογραφίες ανθρώπων που έζησαν κάποτε και να ξεθάβω τα πιο κρυφά τους μυστικά. Μα πιο πολύ απο όλα έχω πάθος με την λογοτεχνία. Μπορώ να περάσω ατελείωτες ώρες παρέα με ένα καλό βιβλίο σε σημείο που να ξεχάσω να φάω και να κοιμηθώ, και φυσικά μου αρέσει να μιλάω για όλα αυτά. Οπότε... ναι, έχω σκοπό να ζαλίσω πολύ κόσμο... Σχολιάζω βιβλια στο goodreds, εδώ θα βρείτε το προφίλ μου https://www.goodreads.com/user/show/13362307-nikoleta. Μπορείτε να διαβάσετε κείμενα μου και στην στήλη βιβλίου της ιστοσελίδας MAXMAG.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s