Διαβάσαμε το Αρμαντέιλ του Wilkie Collins

Γνώρισα τον Wilkie Collins πρώτη φορά πέρυσι με την εκπληκτική και μυστηριώδη Γυναίκα με τα Άσπρα (η άποψη μου εδώ). Με είχε ενθουσιάσει τόσο πολύ που εκ τότε όλο έλεγα ότι ήθελα να διαβάσω κι άλλα δικά του! Τελικά κατέληξα στο Αρμαντέιλ, χωρίς ιδιαίτερο λόγο και χωρίς να γνωρίζω κάτι για την πλοκή. Ο όγκος του με τρόμαζε ομολογώ αλλά τελικά φέτος, και έχοντας και μια διάθεση να διαβάσω κάτι της εποχής, το πήρα απόφαση: θα το διάβαζα!

9592024Το συναρπαστικό Αρμαντέιλ αναδύεται από μια παράδοση μεγάλων μαστόρων της πλοκής, για μα θέσει ανοιχτά ερωτήματα σχετικά με τις προοράσεις του μέλλοντος και να επιβάλει μια ηρωίδα που, σαράντα χρόνια πριν από την εμφάνιση της ψυχανάλυσης, αλλά μέχρι και σήμερα, φωτίζει και ανατρέπει εδραία στερεότυπα.

-από το οπισθόφυλλο

Κάποτε υπήρχαν δύο Άλαν Αρμαντέιλ. Η Μοίρα τους ήταν συνδεδεμένη και αυτό προκάλεσε την καταστροφή τους. Αφού πέθαναν όμως, η ιστορία τους δεν τελείωσε: υπήρχαν και πάλι δύο Άλαν Αρμαντέιλ στον κόσμο. Και αυτοί οι δύο δεν έπρεπε να συναντηθούν ποτέ! Ο ένας δεν έπρεπε να μάθει για τον άλλον και αν η Μοίρα έκανε να συναντηθούν οι δρόμοι τους με τον οποιοδήποτε τρόπο ο άλλος θα έπρεπε να φύγει μακριά. Όσο πιο μακριά μπορούσε!
Όμως φυσικά και κάποια στιγμή ο ένας Άλαν Αρμαντέιλ συνάντησε τον άλλον και κάπως έτσι ξεκινάει η ιστορία μας. Η ιστορία δύο Άλαν Αρμαντέιλ, που παρά το κοινό τους όνομα είναι τελείως διαφορετικοί, και της  Λύντια Γκουίλτ, μια γυναίκα από το παρελθόν που αναζητεί εκδίκηση.

Παρεμπιπτόντως, αναρωτιέμαι, τι θα είχε κάνει στη θέση μου η Λαίδη Μάκβεθ; Θα είχε σκοτώσει κάποιον την ώρα που θα εμφανίζονταν τα πρώτα της προβλήματα. Πιθανόν τον Αρμαντέιλ.

Μπορεί η Γυναίκα με τα άσπρα να μου άρεσε λιγάκι παραπάνω (η θεματική της ήταν και πιο κοντά στα γούστα μου) και τούτο εδώ να ήταν λίγο πιο αργό από ότι θα ήθελα στο πρώτο μισό, αλλά τελειώνοντας το αυτό που έχω να πω είναι πως νιώθω ότι πάντα θα με ξαφνιάζει το πόσο συναρπαστικό μπορεί να γίνει ένα βιβλίο του 19ου αιώνα!

Το Αρμαντέιλ κυκλοφόρησε στην Αγγλία σε συνέχειες, όπως συνηθίζονταν, σε ένα περιοδικό, από το 1864 μέχρι το 1866 και προκάλεσε ιδιαίτερη αίσθηση και όχι με την καλή έννοια, καθώς μόνο καλές και διθυραμβικές κριτικές δεν δέχτηκε από τους κριτικούς της εποχής.
Όπως λέει και στον πρόλογό της η μεταφράστρια:
“Το Αρμαντέιλ είχε χτυπήσει τις ευαίσθητες χορδές του βικτωριανού καθωσπρεπισμού. Πρώτα-πρώτα, οι ήρωές του είχαν τη σκοτεινή τους πλευρά τους, που διεκδικούσε μερίδιο στη ζωή. Έπειτα, οι γυναίκες δεν ήταν μαριονέτες, που κινούνταν από τα νήματα της ηθικής και κοινωνικής θέσης τους. Μάλλον είχαν μεγάλη όρεξη να μεταβάλλουν τους άνδρες σε μαριονέτες τους. Και, τέλος, οι ήρωες καθοδηγούνταν από τα συναισθήματά τους, συχνά χωρίς να το καταλαβαίνουν. Γι’ αυτό άλλωστε και τα όνειρα έπαιζαν τόσο σημαντικό ρόλο στην εξέλιξη της πλοκής.”

Και τι πλοκή! Ο τρόπος που οι ζωές των ηρώων μας μπλέκονται, τι όποιο μυστήριο γύρω από αυτούς και οι επιθυμίες και οι φόβοι τους που καθοδηγούν τις πράξεις τους.

Midwinter-Lydia-Armadale

Μυστήριο, μυστικά, ψεύτικα ονόματα, πανούργα σχέδια, δηλητήρια, απόπειρες δολοφονίας, εκδίκηση και δολοπλοκίες. Φτώχεια και εξαθλίωση από τη μια μεριά, πλούτος και καλή κοινωνία από την άλλη. Καλοσύνη, αφέλεια, εμπιστοσύνη, απαξίωση, μίσος, κακία, πανουργία, δράμα και αγάπη.

Είπα στον εαυτό μου: «Αν η σκέψη να τον εγκαταλείψω μου τσακίζει την καρδιά, τότε η σκέψη αυτή είναι λάθος!»

Η γραφή υπέροχη! Οι περιγραφές, οι διάλογοι, ο τρόπος που μέσα στο κείμενο εντάσσονταν επιστολές και ημερολογιακές καταγραφές. Και οι χαρακτήρες! Οι χαρακτήρες κι αν είναι υπέροχοι! Και όχι μόνο οι βασικοί αλλά και οι δευτερεύοντες που συμπληρώνουν την πλοκή, όλοι έχουν τον ρόλο και τη σημασία τους. Όλοι έχουν την καλή και την σκοτεινή τους πλευρά. Και η Λύντια Γκουίλτ! Η Λύντια Γκουίλτ είναι η πιο υπέροχη όλων! Ω πόσο τη μισούσα και την λυπόμουν ταυτόχρονα! Και στο τέλος κατέληξα σχεδόν να την αγαπήσω. Πόσο πολύ ήθελα να την πιάσουν και να την ξεσκεπάσουν και ταυτόχρονα πόσο ήθελα να πετύχει τους σκοτεινούς σκοπούς της. Πόσο ήθελα να πληρώσει για όλες τις πράξεις της και ταυτόχρονα πόσο ήθελα με κάποιο τρόπο να ξεχάσει το παρελθόν και να καταλήξει ευτυχισμένη!

Είμαι τρελή; Ναι. Όλοι οι άνθρωποι που είναι τόσο δυστυχισμένοι είναι τρελοί.

Maria
Η Μαρία Κίτσου ως Λύντια Γκουίλτ στην θεατρική παράσταση “Αρμαντέιλ”

Μέχρι το τέλος δεν ήξερα πώς θα καταλήξει η ιστορία για την δεσποινίς Γκουίλτ, τους δύο Άλαν Αρμαντέιλ και τους υπόλοιπους χαρακτήρες μας. Μέχρι το τέλος αγωνιούσα για την τύχη τους!
Και μπορώ να πω πως το τέλος του ήταν λυτρωτικό και απόλυτα ταιριαστό.

«Πόσο μ’ αγαπά αυτός ο άνδρας!» σκέφτηκε. «Αναρωτιέμαι αν υπήρξε κάποια εποχή που θα μπορούσα να τον είχα αγαπήσει κι εγώ.»

Και ναι, φυσικά είναι ένα βιβλίο τεράστιο αλλά ταυτόχρονα ένα βιβλίο συναρπαστικό γεμάτο συναρπαστικούς χαρακτήρες. Άξιζε όλο το χρόνο που του αφιέρωσα και ανυπομονώ για την επόμενη συνάντηση μου με τον απίθανο Wilkie Collins!


Το βιβλίο κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Gutenberg σε μετάφραση Σάντυς Παπαϊωάννου.


13_05_000996_aΓια τον συγγραφέα:

Ο William Wilkie Collins γεννήθηκε το 1824 στο Λονδίνο και υπήρξε σημαντικός πεζογράφος και θεατρικός συγγραφέας. Τα πιο γνωστά έργα του είναι τα Αρμαντέιλ, Η Γυναίκα με τα Άσπρα και η Φεγγαρόπετρα, η οποία θεωρείται από αρκετούς κριτικούς ως το πρώτο αστυνομικό μυθιστόρημα που γράφτηκε στην Αγγλία.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s